ویژه مبتلایان به سندروم شکست در کنکور!

«جانم برایت بگوید که، یک سال خودکشی کردم، از این کلاس به آن کلاس، از این کتاب به آن کتاب. حدس می زنی چند کتاب تست را تمام کردم!؟ از همان تابستان هم هر ماه کلی آزمون می دادم. ولی آخرش هم به آن چیزی که می خواستم نرسیدم. می دانی، کنکور خیلی شانسی است. یک کنکور چهارساعته لعنتی زندگی ات را می تواند هوا کند، حواست را جمع کن. البته نمی خواهم ناامیدت کنم ها…» این حرف ها آشنا نیست؟ اگر دیوارهای کنکور جلویت باشد، به محض این‌که نزدیک می شوی، گوشَت پر می شود از تجربه های کسانی که طعم کنکور را چشیده اند. بدبیاری، شکست، ناامیدی؛ این تجربه ها آن‌چنان جولان می دهند که خیلی ها را همان اول کار از جاده خارج می کند. بعضی ها دیوارهایشان را آن‌قدر بزرگ می بینند که نگاه هم می کنند، زلزله ۱۰ ریشتری می آید سراغشان. بعضی ها هم فکر می کنند فولادی است، خیلی ها شاید درست حتی دیوار را تشخیص هم ندهند! نگاه های دانش‌آموزها به این دیوار خون‌آشام کنکور(!) با هم فرق می کند.

اما یک چیز مشترک دارند، هیچ کدام دیوار را دوست ندارند و اوضاع وقتی بدتر می شود که تلاش می کنند، اما دیوارشان خراب نمی شود و تازه بزرگ تر و خشن تر از قبل جلوی چشمان شان ظاهر می شود. این جاست که باید انتخاب کنی، می خواهی پشت به دیوار کنی و برگردی یا دوباره بروی سراغش. « دیوارهای آجری برای این جلوی ما نیستند که نگذارند به هدفمان برسیم و دورمان کنند، بلکه برای این هستند که ما را برای در دست گرفتن هدفمان آماده کنند.» به جای این‌که از دیوار بترسی و یا با یک بار تلاش ناامید شوی، بهتر است دیوارت را بهتر از قبل بشناسی و رنگش کنی. سفید و صورتی چطور است؟
***
«شکست پل پیروزی است» باشد، باشد! می‌دانم که تا به حال n بار این جمله را شنیده اید. غر نزنید، من نگفتم که موافقم، اتفاقا من هم مخالف این جمله ام. اولا، چه کسی گفته برای رسیدن به پیروزی باید پل زد که اسمش را هم بگذاریم شکست؟ (شاید زیرگذر بخواهد!) دوما، اگر پل هم بخواهد، شکست پل نیست! اصلا نرسیدن مفهوم جدیدی نیاز ندارد که اسمش را بگذارید شکست و بخواهید به زور بیاوریدش در قالب پل! شما شکست می خورید چون در آن زمانی که باید به هدف تان می رسیدید، نرسیدید، چون زمان بندی شما برای رسیدن به هدف با بقیه فرق دارد، چون آدم ها فرق دارند و مسلما شما هم با بقیه فرق دارید و هزار چونِ دیگر. حالا بعد از یک سال (بعد از اعلام نتایج)، سرتان را بلند می کنید و می بینید تابلو زده «دانشگاه ۳۶۵ کیلومتر». کسی به شما نمی گوید که نمی رسید، راه را می توانید ببینید و اگر خوب نگاه کنید نسبت به روز اول نزدیک تر شده اید. اصلا می دانید چیست؟ من اصلا واژه «شکست» را دوست ندارم، چون از شکستن می آید! به نظرم بهتر است بگوییم «هنوز نرسیدن»؛ که البته آن‌هم دردناک است. در این هیچ شکی نیست. اما شاید بعضی وقت ها جاده در دست تعمیر باشد، پس کمی صبر کنید و بعد پرانرژی ادامه بدهید. این را هم بدانید که جاده‌ چاله چوله دارد. پس خودزنی نکنید و منطقی فکرکنید و از آن مهم تر، منطقی احساس کنید.

***
دکتر رندی پاوش در سپتامبر ۲۰۰۷ در دانشگاه کارنگی سخنرانی ای با عنوان “آخرین سخنرانی” انجام داد و بعد چند جای دیگر آن را ادامه داد. او مبتلا به سرطان پانکراس بود و دکترها بعد از تلاش فراوان اعلام کردند که زمان زیادی از زندگی اش باقی نمانده. او این سخنرانی را ترتیب داد تا حرف های آخرش را به دانشجویانش بزند. او از دیوارهای آجری اش صحبت کرد و این‌که پانزده سال تمام برای برداشتن این دیوارها تلاش کرده است. «از ۸ سالگی رویای این را داشتم که از مهندسان طراح والت دیزنی باشم. زمانی که از دانشگاه فارغ التحصیل شدم، برای استخدام در والت‌دیسنی اقدام کردم اما با آن موافقت نشد. بعد از آن آن‌قدر کار کردم تا مهارت هایی را که برای والت دیزنی اهمیت داشت در خودم پرورش دهم. بعد از پانزده سال دریافت نامه های رد استخدام، بالاخره طعم موفقیت را چشیدم. آن زمان بود که فهمیدم دیوارهای آجری برای این نیستند که من را از رسیدن بازدارند، بلکه برای این است که من را برای رسیدن به هدف آماده کنند.» در آخر او عکسی از جکی رابینسون، اولین بازیکن سیاهپوست راگبی نشان داد و گفت: « فکر نمی کنم اعتراض و غرغر واقعا مشکلات را حل کند. جکی رابینسون تصمیم گرفت در برابر اهانت مردم اعتراض نکند. چه مثل من و چه جکی، شما می توانید انتخاب کنید که بیشترین تلاش تان را روی اعتراض و غرزدن از شکست بگذارید یا روی بیشتر کار کردن.» رندی پاوش در سال ۲۰۰۸ بعد از آخرین ” آخرین سخنرانی” از دنیا رفت.
***
می دانم، این حرف هم تکراری است ” تو برای خودت درس بخوان و کاری به دیگران نداشته باش”. خیلی‌ها از این جمله بدشان می آید، چون می گویند اگر دیگران نبودند که ما نفر اول کنکور می شدیم، اصلا کنکور یعنی رقابت! اما بیایید تصور کنیم اصلا کسی جز شما در کنکور شرکت نمی کند. فقط شما هستید و مسلما با هر درصدی نفر اول کنکور سراسری! شما انتخاب می کنید که در بهترین دانشگاه و رشته درس بخوانید. فکر می کنید به هدف تان رسیده اید؟ همان قدر که موفق شدن اهمیت دارد، موفق ماندن بیشتر از آن مهم است. حالا اگر این دیوارهای آجری نبودند، چه بر سر هدف تان می آمد؟ این دیواری که گذشتن از آن سخت است و بعضی وقت ها زمینت می زند، مطمئنی اصلا دیوار است؟ عینکت را بردار، یک بار دیگر خوب نگاهش کن.

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *