نکات پروتئین سازی و ماده وراثتی در کنکور

500px-Ribosome_mRNA_translation_en.svg (1)

مروز قصد داریم مهمترین نکات  فصل یک پیش دانشگاهی (پروتئین سازی)  را  در کنکور سالهای اخیر بررسی کنیم :

⭕️سراسری۹۲:به طور معمول در زیگوت کبوتر هر ژن  توسط آنزیم ویژه ی خود رونویسی می شود.

⭕️سراسری ۹۳: در مرحله ی دوم رونویسی در استافیلوکوکوس اورئوس، پیوند بین باز های آلی دو رشته ی الگو و غیر الگوی DNA  گسسته می شود.

⭕️سراسری ۸۴:همه ی آمینو اسید ها به نوکلئوتید های آدنین دار tRNA متصل می شوند.

⭕️سراسری ۸۴:tRNA توسط دو حلقه ی خود در روی ریبوزوم نگهداری می شود.

⭕️سراسری ۹۴:به طور معمول در مرحله ی آغاز ترجمه نوکلئوتيدهای قرار گرفته در جایگاه A، بدون مکمل باقیرمی مانند.

⭕️ سراسری ۸۴:مولکول tRNA آغازگر فقط در جایگاه Pقرار میگیرد.

⭕️خارج از کشور ۹۰:در فرایند ترجمه آزاد شدن زنجیره ی پلی پپتیدی از آخرین tRNA در جایگاه Pریبوزوم رخ می دهد.

⭕️سراسری ۸۷:در مطالعه ی بیدل و تیتوم،در mRNA بالغ قطعات اگزون وجود دارد.

⭕️سراسری ۹۴:در پی اتصال هر نوع انتقال دهنده ی عصبی به گیرنده ی اختصاصی خود در مغز انسان، فرایند رونویسی از ژن ها، در نورون پس سیناپسی ادامه می یابد.

⭕️سراسری ۹۰:اگر اشریشیاکولی در محیط فاقد لاکتوز قرار گیرد، رونویسی از ژن تنظیم کننده ادامه می یابد.

⭕️سراسری ۹۲:اگر در محیط باکتری ایشریشیاکولی لاکتوز یافت نشود، حتی پس از اتصال مهارکننده به اپراتور، رونویسی از ژن تنظیم کننده ادامه پیدا خواهد کرد.

⭕️سراسری ۸۸:وقوع جهش در ژن تنظیم کننده ی اپران لک، در ایشریشیاکولی، اتصال مهار کننده به آللولاکتوز را مختل میکند.

⭕️سراسری ۸۳:پس از اتصال آللولاکتوز به پروتئین تنظیم کننده، یک مولکول RNA ساخته می شود.

⭕️خارج کشور ۸۶:اپراتور اپران لک فاقد یوراسیا و ریبوز است

⭕️خارج کشور۹۴:نوعی جاندار تک سلولی که با گذشتن از نقاط وارسی تولید مثل میکند، برای تولید یک پروتئین ساختاری، RNAپلی مراز به مجموعه ی راه انداز -پروتئین هدایت می شود

⭕️سراسری ۸۷:در گونه مورد مطالعه ی بیدل و تیتوم عوامل رونویسی به شناسایی راه انداز کمک می كنند

⭕️سراسری ۹۴:در یک جاندار تک سلولی و یوکاریوت، به طور معمول، هر ژن بیش از یک توالی تنظیمی دارد.

⭕️سراسری ۸۷:نقش پروتئین تنظیمی در اپران لک، عکس نقش فعال کننده در آمیب است.

⭕️سراسری ۹۱:در مگس سرکه، علاوه بر راه انداز توالی های دیگری از DNA در رونویسی دخالت دارند.

‘میلاد کریمی’

رمزهای وراثتی:

در ساختار مولکول ‌DNA چهار نوع نوکلئوتید به کار رفته است. (یعنی زبان مولکول DNA یک الفبای چهار حرفی است.)

اطلاعات ژنتیکی برای ساختن RNA و پروتئین مورد استفاده قرار می‌گیرد. پروتئین‌ها از ۲۰ نوع آمینواسید مختلف ساخته می‌شوند. هر پروتئین، توالی آمینواسیدی مخصوص به خود را دارد. رمزهای موجود در DNA باید به نحوی تعیین کننده‌ی نوع و ترتیب آمینواسیدهای موجود در پروتئین‌ها باشد.

رمزهای آمینواسیدها سه حرفی هستند.

یک آمینواسید ممکن است بیش از یک رمز داشته باشد.

RNA بین DNA و پروتئین ارتباط برقرار می‌کند. (در سلول‌های یوکاریوتی جایگاه DNA در هسته و جایگاه ریبوزوم در سیتوپلاسم است. بنابراین DNA نمی‌تواند مستقیما برای ساخت پروتئین مورد استفاده قرار بگیرد.)

نوعی از RNA که اطلاعات را از DNA به ریبوزوم‌ها منتقل می‌کند RNAی پیک (mRNA) نام دارد.

RNAی ناقل (tRNA) در فرایند پروتئین‌سازی آمینواسیدها را به ریبوزوم حمل می‌کند تا ریبوزوم آن‌ها را بر اساس اطلاعات موجود در mRNA در کنار یکدیگر ردیف کند.

RNAی ریبوزومی (rRNA) در ساختار ریبوزوم‌ها شرکت دارد.

هر سه نوع RNAدر پروتئین سازی نقش دارند.

رونویسی:

رونویسی اولین قدم برای پروتئین‌سازی است و به کمک آنزیم RNAپلیمراز انجام می‌شود.

در سلول‌های پروکاریوتی فقط یک نوع آنزیم  RNAپلیمراز وجود دارد.

در یوکاریوت‌ها سه نوع RNAپلیمراز وجود دارد:

RNAپلیمراز نوع اول فقط رونویسی ژن‌های rRNA را انجام می‌دهد یعنی محصول آن RNAریبوزومی است.

RNAپلیمراز نوع دوم رونویسی پیش‌سازهای mRNA و برخی از RNAهای کوچک را انجام می‌دهد.

RNAپلیمراز نوع سوم رونویسی ژن‌های tRNA و بعضی دیگر از RNAهای کوچک را بر عهده دارد.

مراحل رونویسی:

مرحله‌ی اول: اتصال RNAپلیمراز به راه‌انداز ژن و شناسایی جایگاه آغاز رونویسی.

مرحله‌ی دوم: RNAپلیمراز دو رشته‌ی DNA را از هم باز می‌کند.

مرحله‌ی سوم: RNAپلیمراز همانند قطاری که بر روی ریل حرکت کند در طول نوکلئوتیدهای DNA حرکت می‌نماید و در مقابل هر دئوکسی ریبونوکلئوتید، ریبونوکلئوتید مناسب را قرار می‌دهد.

نکات:

mRNA در نتیجه‌ی رونویسی ژن‌های مسئول ساختن پلی‌‌پپتید به وجود می‌آید.
راه‌انداز بخشی از DNA با توالی ویژه‌ای است و جایگاه اتصال اولیه‌ی RNAپلیمراز می‌باشد. راه انداز در نزدیکی جایگاه آغاز رونویسی قرار دارد.

جایگاه آغاز رونویسی اولین نوکلئوتیدی است که رونویسی می شود.
یکی از دو رشته‌ی DNA برای رونویسی به عنوان الگو قرار می‌گیرد.
RNAپلیمراز در دومین مرحله‌ی رونویسی موجب شکستن پیوندهای هیدروژنی بین دو رشته‌ی DNA می‌شود.
ریبونوکلئوتید جدید به ریبونوکلئوتید قبلی در رشته‌ی RNA از طریق پیوند کووالان (فسفودی‌استر) متصل می‌شود.
نقش RNAپلیمراز در رونویسی:
شناسایی راه‌انداز
شکستن پیوند هیدروژنی بین دو زنجیره‌ی DNA
تشکیل پیوند فسفودی‌استر بین ریبونوکلئوتیدها در زنجیره‌ی RNAی در حال ساخت
رونویسی از جایگاه آغاز و جایگاه پایان رونویسی

مقایسه‌ی رونویسی و همانندسازی:

در همانندسازی محصول DNA و در رونویسی محصول RNA است.

در همانندسازی هر دو رشته‌ی DNA به عنوان الگو عمل می‌کنند ولی در رونویسی یکی از دو رشته‌ی  DNA به عنوان الگو عمل می‌کند.

نکات:

در سلول‌های پروکاریوتی رونویسی در سیتوپلاسم رخ می‌دهد در صورتی که در سلول‌های یوکاریوتی این عمل در هسته و محل استقرار DNA انجام می‌شود.
در کلروپلاست و میتوکندری نیز از روی DNAی این اندامک‌ها رونویسی انجام می‌شود

برگرفته شده از konkoori.blog.ir « سرشاخ شدن با کنکور »

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *