جمع بندی به سبک اکتازیست

جمع بندی-اکتازیست

برنامه ریزی، شرط لازم برای موفقیت در کنکور است.” این حرف، تکراری ترین و شاید اعصاب خردکن ترین جمله ای است که کنکوری ها در سال کنکورشان می شنوند، و گرچه درست است؛ آن قدر کلی است که به هیچ دردی نمی خورد . حرف ما اما حرف دیگری است : تا کنکور ۹۴ فقط یک ماه( و اندی) مانده. چه با برنامه درس خوانده باشید چه بی برنامه، اگر در این فرصت باقی مانده برنامه درست و حسابی نداشته باشید، زحمتتان خدای ناکرده بر باد می رود .
تابستان قبل از شروع پیش دانشگاهی، تعطیلات عید نوروز و این ۳۰ و چند روز باقی مانده به کنکور؛ مشاوران آموزشی به این سه مقطع زمانی می گویند: مقاطع استراتژیک . کنکوری های ۹۴حالا در سومین موقعیت استراتژیکشان قرار گرفته اند . بی برنامه بودن در هر یک از این سه مقطع، خطرناک است و در این سومی خطرناک تر .در این روزهای آخر باید چه کار کرد ؟

زمانی برای دوره درس ها
درس جدید نخوانید . هر قدر خوانده اید، دیگر بس است . اگر شما ۸۰% از مباحث کنکور را با کیفیت ۱۰۰% خوانده باشید، بهتر است از داوطلبانی که ۱۰۰% مباحث کنکور را با کیفیت ۸۰% خوانده اند . خلاصه این که، ماه آخر وقت “جدید خوانی” نیست، وقت “دوباره خوانی” است . فقط باید مرور کنید . اما چگونه؟ جواب این سوال برمی گردد به این که شما موقع درس خواندتان طی سال تحصیلی، چگونه درس خوانده باشید . اگر در طول سال، موقع درس خواندن و تست زدن، با علامت گذاری جلو می رفتید و مشخص می کردی که کجاها ضعفتان بیشتر است و کدام تست ها را اشتباه می دید، خوش به حالتان. کارتان ساده می شود . برای “دوباره خوانی” می توانید از مرور همان تست های علامت خرده استفاده کنید . البته اهمیت تست زنی در دروس اختصاصی بیشتر از دروس عمومی است . دروس عمومی (و به ویژه دو درس ادبیات و معارف) را می توانید با خلاصه نویسی و یا نشانه گذاری هایی که در کتاب و جزوه تان ایجاد کرده اید، دوره کنید .

دوره به معنای واقعی کلمه
هنگام مرور – یا به اصطلاح دوره- مباحث درسی باید به دو نکته مهم توجه کنید . اول این که همیشه از درس ها و مباحثی شروع به دوره کنید که ضعف بیشتری در آن ها احساس می کنید و دوم این که اولویت را بدهید به مرور درس ها و مباحثی که مدت بیشتری از مطالعه شان گذشته است اما حواستان به این نکته هم باشد که اگر بخواهید در مرور هم از همان روش های مرسوم مطالعه استفاده کنید، برای یک مرور جامع، لااقل به یک فرصت شش ماهه نیاز دارید و در این ۳۰و چند روز باقی مانده کاری از پیش نمی برید . پس باید به درک درستی از مفهوم مرور برسید :
مرور صرفاً به معنای تکرار مطالعه نیست . در انتهای مرور مطالب هر درس، باید بتوانید مطالب درسی را خلاصه تر و منظم تر به ذهن بسپارید ، یعنی قرار نیست که در مرور هم روی تمام جزئیات بی اهمیت و یا مطالبی که از پیش آموخته اید، بی جهت تاکید کنید بلکه باید سعی کنید با درک مفاهیم اصلی بین آموخته هایتان ارتباط برقرار کنید. با این حساب، هدف مرور عبارت است از جمع بندی مطالب، ایجاد پل های ارتباطی بین مباحث مختلف ، سازماندهی و فراگیری مفهومی مطالب درسی .

مرور با تست یا مرور با کتاب؟
همه درس ها را نمی شود – و نباید – یک جور خواند و دقیقاً یه همین ترتیب، همه درس ها را نمی شود – و نباید – یک جور مرور کرد . در مرور درس هایی مانند ریاضیات و فیزیک، اهمیت تست زنی بیشتر از مطالعه متن کتاب و جزوه درسی است .برای مرور این دروس، بهتر است مفاهیم اساسی و حتی نکته های ریز را در قالب حل و تمرین تست های جامع درک کنید. حل مفهومی تست های کمتر و یادگیری عمیق تر مفاهیم درسی، ارجحیت دارد به حل سطحی و روخوانی تست های فراوان ، یعنی اگر شما ۱۰۰ تست فیزیک را ۱۰ بار بزنید و مرور کنید و با ریزه کاری های طرح تست آشنا شوید، خیلی مؤثرتر است از این که ۱۰۰۰ تست فیزیک را یک بار و یک جا بزنید و بگذرید. در حل تست های این دروس ضرورت دارد که دست به قلم شوید و تا رسیدن به جواب نهایی، تست را دنبال کنید . اما در مرور درس هایی مانند معارف، ادبیات و زیست شناسی اهمیت مطالعه متن کتاب و جزوه درسی بیشتر است از حل تمرین یا تست های متعدد. البته در مباحثی از دورس شیمی یا زیست شناسی که با حل مسئله سر و کار دارید (مثلاًمبحث استوکیومتری در درس شیمی یا مبحث ژنتیک در درس زیست شناسی) به تست زنی بیشتری احتیاج دارید . در مرور درس هایی مانند عربی و زبان انگلیسی هم می شود گفت که اهمیت تست زنی با اهمیت مطالعه متن کتاب و جزوه تقریباً هم طراز است .

آماده، حرکت !
برای داشتن یک برنامه جامع برای مرور، به موارد زیر توجه کنید :
۱- فهرست کاملی از تمام منابع و مباحثی که قرار است در دروس
مختلف مرور کنید، تهیه نمایید .

۲- اولویت های مرورتان را تعیین کنید .

۳- تخمین بزنید که مرور هر کدام از مباحثی که قرار است مطالعه شود، حدوداً به چه مدت زمانی احتیاج دارد و سپس تخمین بزنید که مجموعاً برای یک مرور جامع به چه مدت زمانی احتیاج دارید .

۴- با توجه به توان فردی تان و شرایطی که شخصاً پیش رو دارید، حدس بزنید که حداقل هفته ای چند ساعت می توانید به مطالعه و مرور مباحث درسی اختصاص بدهید .

۵- اگر در بین موارد ۳ و ۴ نتوانستید تناسب معقولی برقرار کنید، یکی از کارهای زیر و یا ترکیبی از سه کار زیر را  انجام بدهید .

الف) فهرست هر کدام از مباحث و منابع درسی تان را پالایش شده تر انتخاب کنید، یعنی تعداد منابعی که می خواهید برای هر درس یا هر مبحث درسی مرور کنید، به حداقل برسانید .

ب) زمان بیشتری را به مرور اختصاص بدهید، یعنی تعداد ساعات مطالعه روزانه و هفتگی تان را به حداکثر برسانید .

ج) اگر باز هم نتوانستید بین موارد ۳ و ۴ تناسب معقولی برقرار کنید، مطالب کمتری را برای مرور گزینش کنید (بر مبنای همان گزینشی که در نکته ۴ گوشزد شد).

۶- با توجه به موارد ذکر شده، فهرست تمام مباحث و منابعی را که می خواهید در هر هفته مطالعه کنید، تهیه نمایید و یک برنامه یک هفته ای و یا چهار روزه ای برای خود بنویسید .

۷- در برنامه ریزی هر روزتان، سعی کنید تعداد دروسی که برای مرور در یک روز کامل انتخاب می کنید، کمتر از ۳ درس نباشد و اولین مبحث درسی که می خواهید در یک روز مطالعه کنید، مشکل ترین درس یا مبحث آن روزتان باشد .

چاله های برنامه ریزی
در این یک ماه آخر، دو اشتباه هست که می شود اسمش را گذاشت چاله های برنامه ریزی . مبادا توی این چاله ها بیفتید :

چاله اول : اختصاص دادن این فرصت باقی مانده به مطالعه دروس جدید ؛

چاله دوم : تست زنی انحصاری در یک یا چند درس خاص که ضعف کمتری در آن ها احساس می کنید .

همان طور که دیدید، “جامعیت” و “اولویت بندی” در مرور دروس مختلف، از مهم ترین نکاتی است که باید در برنامه ریزی تان در نظر بگیرید .

حمله به تست های کلی
“تست های موضوعی” دیگر بس است . اگر می خواهید آنچه خوانده اید، به بهترین شیوه مرور شود ( به ویژه در دروس اختصاصی) بروید سراغ “تست های کلی” و در میان مجوعه های موجود از “تست های کلی” هم، فقط و فقط وقت تان را بگذارید روی تست های چند سال اخیر کنکور سراسری و آزاد .
هر چند که دفترچه ای زدن تست ها (اول عمومی ها و بعدش هم دروس اختصاصی به همان ترتیب دفترچه)، جلسه کنکور را بیشتر برایتان شبیه سازی می کند اما حقیقت این است که چندان فرق نمی کند این “تست های کلی” را درس به درس بزنید یا دفترچه ای . مهم این است که وقت پیشنهادی را برای هر درس رعایت کنید و تا آنجا که برایتان ممکن است، خودتان را در وضعیتی قرار بدهید که جلسه کنکور در ذهن تان تداعی شود . مثلاً در یک اتاق خلوت روی صندلی بنشینید و همان طور رسمی (یا اسپرت) لباس بپوشید که قرار است روز امتحان بپوشید، بعدش هم وقت بگیرید و شروع کنید به تست زدن . تکرار و تمرین مداوم این کار، روز کنکورتان را به مراتب کم استرس تر و قابل تحمل تر می کند .

سهم عمومی ها را زیاد کنید .
هرچه به کنکور نزدیک تر می شویم، وقت دروس “عمومی” را (که ماهیتاً حفظی ترند و احتمال فراموشی شان بیشتر است) باید در برنامه درسی تان بیشتر و بیشتر کنید . البته این حرف به این معنی نیست که عمومی ها را بیشتر از اختصاصی ها بخوانید . منظور این است که اگر به عنوان مثال، تا همین یک ماه گذشته، نسبت ساعات مطالعه دروس اختصاصی به عمومی در برنامه درسی شما ۸۰ به ۲۰ بود، این نسبت را باید در یک ماه آخر برسانید به ۷۰ به ۳۰ و یا حتی ۶۰ به ۴۰ . بازیابی ذهنی مطالب حفظی در این روزهای پایانی، راندمان تست زنی تان را در کنکور به وضوح افزایش می دهد .

به ترتیب یا بی ترتیب ؟

مسؤلان سازمان سنجش، همواره دو شیوه تست زنی را به داوطلبان پیشنهاد می کنند : “در شیوه اول، داوطلب باید پاسخ گویی به سؤالات را از ابتدای دفترچه یعنی از سوالات زبان و ادبیات فارسی آغاز کنند و پس از خواندن کامل و دقیق هر سوال و چهار گزینه مربوط به آن ، پاسخ صحیح را انتخاب کنند .
اگر داوطلبی با سوالی که قدرت پاسخ گویی به آن را ندارد، برخورد کرد، باید کنار آن سوال، علامتی بزند تا در فرصت باقی مانده پس از اتمام پاسخ گویی به سوالات، مجدداً به آنها پاسخ دهد” .
اما روش دومی هم هست که کارایی و نتیجه اش معمولاً مطلوب تر از روش اول است : “در این روش پیشنهادی، داوطلب می تواند پاسخ گویی به سوالات را از دروسی که در آن توانمند تر و قوی تر است شروع کند چرا که در این صورت پاسخ گویی به سوالات باعث تشویق و امیدوار شدن داوطلب خواهد شد .
البته در این روش، داوطلب باید در زمان پاسخ گویی به سوالات دقت داشته باشد تا شماره سوال با شماره آن در پاسخ نامه تطبیق داشته باشد” .

نه، تو تنها نیستی !
این ماه آخر و روزهای پایانی، هیچ وقت و برای هیچ کدام از داوطلبان کنکور، روزهای خوب و خوشایندی نبوده و نیست . همه کنکوری ها، حتی آنهایی که قرار است رتبه بیاورند و در رشته دلخواهشان قبول شوند، هیچ وقت از این روزهای پایانی خوششان نیامده و نمی آید . پس نگران نباشید . خیال نکنید که فقط خودتان هستید که استرس دارید و کمی می ترسید . خیال نکنید که فقط خودتان هستید که احساس می کنید هرچه خوانده اید، از یادتان رفته؛ نه ، حتی خیلی از آنهایی که امسال، سال دوم کنکورشان است با خودشان فکر می کنند که پارسال همین موقع اوضاع شان بهتر بود و آمادگی بیشتری برای کنکور داشتند . البته نه آنها درست فکر می کنند، نه شما . اما دانستن همین نکته ساده که شما در چنین احساسات عجیب و غریبی تنها نیستید و رقبای دیگرتان هم با شما هم درد و هم داستان اند، به شما کمک می کند که با این قبیل احساسات منفی، راحت تر کنار بیایید و بر اعصابتان مسلط باشید . یک ضرب المثل در زبان عربی هست که می گوید : “البلیه اذا عمت طابت” . شما که می خواهید عربی را ۱۰۰% بزنید ، حتما می دانید که معنی این ضرب المثل چیست.

روش صحیح جمع بندی(خرداد ماه)

اگر خود را شکست خورده « بپندارید» شکست می خورید. اگر خود را شکست خورده نپندارید پیروزید. اگر حتی خواستار پیروزی هستید، اما « فکر می کنید» توا نایی آن را ندارید موفق نخواهید شد. اگر « فکر می کنید» که می بازید، حتماً بازنده می شوید. اگر خود را ا نسانی عاجز و مفلوک « می دا نید» مفلوک وعاجزید. برای پیروزی و دریافت جایزه باید به خود مطمئن باشید. لزوماً همیشه قوی ترین ها  وسریع ترین ها پیروز نمی شوند. پیروز کسی است که « فکر می کند» می تواند پیروز شود.
اهمیت دوران جمع بندی وروش برنامه ریزی دراین ماه را همه می دانند. با استفاده ی صحیح از ماه خرداد واجرای روش صحیح جمع بندی درهر جایگاهی که باشید، رشد خواهید کرد.
در ایام باقی مانده سعی کنید به تمرین تست مجموعه ای بپردازید،مجموعه تست هایی که انتخاب می نمایید ترجیحاً سؤالات کنکور سراسری و آزاد سال های ۸۶ تا ۹۴باشد،ایام هفته را به ۲ بازه ۳روزه به همراه روز جمعه که معمولاً اکثر دانش آموزان دراین روز در کنکورهای آزمایشی شرکت می نمایند،تقسیم نمایید ودر هر بازه ۳ روز به اینگونه عمل نمایید که این ۳ روز را به ۶ نیمروز تقسیم کنید،و در نیمروز اول یک تست مجموعه ای را دقیقاً به مانند شرایط کنکور از خود امتحان بگیرید وپس از تحلیل این آزمون به این گونه عمل نمایید که هر نیمروز از این ۵ نیمروز باقی مانده را به مطالعه یک درس اختصاصی بپردازید،حال برای تعیین نیاز خود دردروس اختصاصی به این گونه عمل نمایید که در هر درس،بخشی از آن درس را میخوانید که بیشترین تعداد سؤالات غلط یا نزده در آزمون مذکور از آن بخش یا فصل کتاب باشد،حال اگر شما در بازه ۳ روزه بعدی،تست مجموعه ای دیگری را از خود آزمون بگیرید،این بار نیاز به مطالعه بخش های دیگری از دروس را خواهید داشت،بعد از اینکه چند سری به این نحو عمل نمودید خواهید دید که مهمترین بخش های کتب که بیشترین ضعف را در آنها داشته اید مورد مطالعه قرار گرفته اند.
لازم به ذکر است که شما باید در این ایام فارغ از اجرای این روش به هر روز حدود ۴ ساعت را به مطالعه و مرور دروس عمومی اختصاص دهید
دوران جمع بندی، زمان تثبیت یافته هاست نه یادگیری. بنابراین مطالب جدید نخوانید. همان طور که ذکر شد، شرایط کنکور را از هر نظر شبیه سازی کنید. این کار باعث می شود تا درروز کنکور، شرایط بسیار آرامی را سپری کنید. اگر هنوز  متقاعد نشده اید که این روش، بسیار مفیدتر است، دست کم ۲ دوره (۶روز) این کار را انجام دهید و درآزمون سوم ( روزهفتم) خواهید دید که چه تحولی در آزمون شما ایجاد شده است.

سوالات متداول داوطلبان در دوران جمع بندی

سوال ۱):من هنوز درس ها را تمام نکرده ام چگونه می توانم روش جمع بندی را اجرا کنم؟

پاسخ: اولاً زمان محدود است ثانیاً فراموش نکنید معنی جمع بندی این است که ابتدا درس هایی را که خوانده اید مرور کنید و سپس ( درصورتی که وقت کردید) برای دروس نخوانده، برنامه ریزی کنید.

 سوال ۲): چگونه مطمئن باشیم با این روش تمام کتاب ها دوره خواهند شد؟

پاسخ: دردوران جمع بندی هم ما درحال دوره کردن هستیم، اما فصل ها و صفحه های مهم کتاب ها دوره می شود، زیرا با انجام چند دوره تست و آزمون های سال های قبل تا حدود زیادی می توانیم مطمئن باشیم، اگرمبحث مهمی درکتاب ها بوده، درخلال این چند دوره آزمون مطرح شده است.

* ضمناً قرار نیست کارهای غیرممکن انجام دهید، می خواهید دریک فاصله ی زما نی محدود بهترین ودرست ترین کار را انجام دهید.

 سوال ۳): اگر نتیجه ی آزمون اولم خوب نشد آیا می توانم این روش را رها کنم؟

پاسخ: خیر. هدف اززدن تست مجموعه ای در ابتدا آموزش است نه سنجش، یعنی شما بتوانید با توجه به وضعیت خودتان برای ۵/۲ روز باقی مانده تان برنامه ریزی کنید به عبارتی آزمون به شما کمک می کند بتوانید برای خودتان برنامه ی شخصی بهتری تنظیم کنید.

 سوال ۴): درزمان جمع بندی ما از همه ی زما نمان استفاده می کنیم. آیا لازم است باز هم دفتر برنامه ریزی را بنویسیم؟

پاسخ: فراموش نکنید هنگامی که وقت شما کم وکارتان زیاد است، ضرورت داشتن یک برنامه منظم از هرزمان دیگری بیشتر است.

 سوال ۵): دردوران جمع بندی می خواهم به جای دو درس عمومی معارف و ادبیات، یک درس اختصاصی را به طورکامل بخوانم، زیرا من در دروس ادبیات ومعارف قوی هستم.

پاسخ: علت پیشنهاد ما درخواندن ادبیات ومعارف این است که هردرسی را می توان به طورکامل خواند. مطالعه ی ادبیات یا معارف اولاً وقت زیادی نمی گیرد، ثانیاً این دو درس چون فرار هستند اگر نزدیک تر به کنکور خوانده ( مرور) شوند کمک بیشتری  به شما می کند.

مطالعه ی کامل یک درس اختصاصی که تا کنون خوب نخوانده اید بسیار وقت گیر است، لذا زمانی را که می توانید روی جمع بندی همه ی درس ها بگذارید روی خواندن تنها یک درس نگذارید.

 سوال ۶): دردوران جمع بندی دفتر تحلیل آزمون تا چه حد مورد استفاده قرارمی گیرد؟

پاسخ: دراین مقطع زما نی ( دوران جمع بندی)، برنامه ی شخصی اهمیت ویژه ای می یابد، یعنی هرداوطلب بسته به وضعیت درسی خود به مرور و جمع بندی مطالب خوانده شده  خویش می پردازد و کلاسور ارزیابی گنجینه ای است که هرکس نکته ها واشکال های مخصوص به خود را در آن جمع آوری کرده است و با توجه به این که مرور ۲۰ آزمون ممکن است میسر نباشد مطالعه ی کلاسور ارزیابی کاملاً راه گشا است.

 سوال ۷): آیا اگر تست های مجموعه ای سال ۸۶ تا ۹۴ را بزنیم کافی  است؟ بهتر نیست از تست های جدید تر استفاده کنیم چون تست های کتاب زرد را قبلاً در کتابای تست دیده ایم.

پاسخ: شبیه ترین سوال ها به کنکور امسال، سوال های سال های گذشته ی کنکور سراسری و آزاد وبه خصوص سال های اخیر است. ضمناً بهترین کار دردوران جمع بندی تکرار تست هایی است که قبلاً داشته اید. چرا که علاوه بر یاد آوری وتسلط روی همان تست ها اشتباهاتی که قبلاً داشته اید یاد آوری می شوند. بنا براین بهترین منبع، کتاب زرد و مکمل آن کتاب آبی، آزمون های قبلی تان و به خصوص کلاسور ارزیابی وخلاصه برداری های خودتان می باشد.

 سوال ۸): پس از هر آزمون برای ۵/۲ روز باقی مانده از چه منابعی استفاده کنیم؟ آیا می توانیم یک بار تست های آزمون های قبلی را بزنیم؟

پاسخ؟ قراراست درزمان نظرگرفته شده برای هردرس بهترین کارممکن را انجام دهید و بهترین منبع را با توجه به وضعیت خود در آن درس انتخاب کنید. آزمون های قبلی هم ممکن است یکی از منابع شما باشد. دقت کنید برای هردرس و مبحث، منبعی ( وروشی) را انتخاب کنید که به شما کمک کند در آزمون بعدی کمی بهتر شوید.

 سوال ۹): برای مطالعه ی درس ها در فاصله ی ۳ روزه وقت کم است. آیا می توان به جای مطالعه ی بعضی درس ها فقط تست کار کرد؟

پاسخ: شاید برای دروسی که قوی هستید بهترین کار ممکنتان تست زدن باشد ولی برای دروسی که نخوانده اید باید توجه داشته باشید که مراحل یادگیری ۵ مرحله است وهیچ مرحله ای را نمی  توان جایگزین دیگری کرد وتا زمانی که روی مفاهیم کتاب وتمرین اشراف نداشته باشید تست زدن هیچ کمکی به شما نمی کند.

 سوال۱۰): با استفاده از روش جمع بندی چند بار می توانیم درس هارا دوره کنیم؟

پاسخ: مباحث مهم تر را به  دفعات مرور خواهید کرد. مثلاً اگر پس از اولین آزمون روی مبحث نورهندسی فیزیک تمرکز کنید، این مبحث درتمامی آزمون های بعدی که از خودتان می گیرید تکرار دوره می شود.

 سوال ۱۱): من قبل از عید خوب درس نخواندم ولی پس ازعید تلاشم را بیشتر کرده ام. آیا امکان دارد دردوران جمع بندی نواقص کارم را جبران کنم ودرس های عقب مانده را مطالعه کنم؟

پاسخ: بهتر نیست به جای فکر ودغدغه ی درس های عقب مانده، البته آن قسمت هایی را که قبلاً مطالعه کرده اید از آن خود کنید تا آرامش واطمینان بیشتری بیابید. زیرا درجلسه ی کنکور هیچ چیز ناراحت کننده تر از این نیست که شما سوالی را که قبلاً دیده اید ومطالعه کرده اید نتوانید پاسخ دهید. بنا براین به جای فکر کردن به دروس  عقب مانده، به این فکر کنید که چگونه می تو انید به حد ایده آل خودتان برسید.

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *