نکات کروموزوم و تقسیم میتوز

۱)     ساده‌ترين نوع توليد مثل، تقسيم دوتايي است.

۲)     تقسيم دوتايي در پروکاريوت‌ها، ميتوکندري‌ها و کلروپلاست‌ها ديده مي‌شود.

۳)     تقسيم دوتايي نوعي از توليدمثل غير جنسي است که به دنبال همانند سازي DNA انجام مي‌شود و در پي آن زاده‌هاي يکساني توليد مي‌شود.

۴)     وقتي سلول در حال تقسيم نيست، کروموزوم‌ها به صورت رشته‌هاي باريک، بلند و پيچ و تاب خورده‌اي ديده مي‌شوند که کروماتين نام دارند.

۵)     وقتي سلول براي تقسيم آماده مي‌شود، هر کدام از رشته‌هاي نامشخص کروماتين، که در حقيقت همان کروموزوم‌ها هستند، همانند سازي مي‌کنند و در زمان شروع تقسيم کروموزوم مضاعف شده در سلول وجود دارد.

۶)     هر کدام از دو نيمه‌ي کروموزوم مضاعف شده کروماتيد نام دارد.

۷)     محل اتصال دو کروماتيد خواهري در کروموزوم مضاعف شده، سانترومر نام دارد.

۸)     هيستون‌ها گروهي از پروتئين‌ها هستند که در فشرده کردن مولکول DNA نقش دارند.

۹)     در ساختار نوکلئوزوم، مولکول DNA حدود دو دور، به دور ۸ مولکول هيستون مي‌پيچد.

۱۰)ممکن است که تعداد کروموزوم‌ها در دو يا چند گونه‌ي مختلف، با هم برابر باشد ولي در اين گونه‌ها نيز اندازه، شکل و ساختار کروموزوم‌ها با هم متفاوت است.

۱۱)در انسان از مجموع ۲۳جفت کروموزوم، ۲۲جفت اتوزوم (غير جنسي) هستند . يک جفت از کروموزوم‌ها (جنسي) نيز مستقيما در تعيين جنسيت نقش دارد.

۱۲)در تمامي انواع گونه‌ها، تعيين جنسيت بر عهده‌ي جنسي است که توانايي توليد دو نوع گامت را دارد.

۱۳)در انسان، تعيين جنسيت بر عهده‌ي مرد (جنس نر) است چون دو نوع گامت توليد مي‌کند.

۱۴)در ملخ، تعيين جنسيت بر عهده‌ي جنس نر است چون دو نوع گامت توليد مي‌کند.

۱۵)در پرنده‌ها، پروانه‌هاي شب پرواز و بيدها، تعيين جنسيت بر عهده‌ي فرد ماده است چون دو نوع گامت توليد مي‌کند.

۱۶)چرخه‌ي سلولي مراحل زندگي يک سلول يوکاريوتي است که از انتهاي يک تقسيم شروع مي‌شود و تا پايان تقسيم بعدي ادامه مي‌يابد.

۱۷)در مرحله‌ي S از چرخه‌ي سلولي، کروماتين‌ها هنوز فشردگي و تراکم لازم را پيدا نکرده‌اند و در پروفاز اين روند فشردگي همچنان ادامه مي‌يابد.

۱۸)ممکن است سلول چند بار تقسيم شود ولي سيتوکينز انجام نشود. در اين حالت ساختاري با هسته‌هاي متعدد پديد مي‌آيد مانند سلول‌هاي ماهيچه‌ي اسکلتي بعد از دوران جنيني.

۱۹)در نقاط وارسي چرخه‌ي سلولي به دقت کنترل مي‌شود.

۲۰)سه نقطه‌ي مهم وارسي در چرخه‌ي سلولي وجود دارد: بين اولين مرحله‌ي رشد و سنتز، نزديک به انتهاي دومين مرحله‌ي رشد، بين ميتوز و سيتوکينز.

۲۱)در پايان سنتز و سيتوکينز وارسي انجام نمي‌شود.

۲۲)سرطان علل مختلفي دارد. بروز جهش از علل مهم ايجاد سرطان است. گاهي جهش‌هايي در جريان همانندسازي اتفاق مي‌افتد که سبب توليد بيش از حد مولکول‌هاي محرک رشد و تقسيم سلول‌ها مي‌شود. و گاهي اين جهش‌ها پروتئين‌هايي را که مسئول کند کردن و يا پايان دادن به چرخه‌ي سلولي هستند را غير فعال مي‌کند (در چرخه‌ي سلولي اختلال ايجاد مي‌کند).

۲۳)دوک ساختاري پروتئيني است که از سانتريول‌ها و گروهي از ميکروتوبول‌ها تشکيل شده است و در حرکت دادن کروموزوم‌ها در جريان تقسيم نقش دارد.

۲۴)سانتريول‌ها در دومين مرحله‌ي رشد همانند سازي مي‌کنند و سلول هنگام ورود به مرحله‌ي ميتوز دو جفت سانتريول دارد.

۲۵)همه‌ي سلول‌هاي يوکاريوتي که تقسيم سلول انجام مي‌دهند در شروع تقسيم سلولي، رشته‌هاي دوک را توليد مي‌کند.

۲۶)گياهان پيشرفته (بازدانگان و نهان‌دانگان) سانتريول ندارند ولي رشته‌هاي دوک را تشکيل مي‌دهند.

۲۷)ميتوز فرآيندي پيوسته است که براي سهولت در بررسي وقايع مي‌توان آن را به چهار مرحله تقسيم کرد: پروفاز، متافاز، آنافاز و تلوفاز.

۲۸)در پروفاز غشاي هسته از بين مي‌رود، سانتريول‌ها به دو قطب سلول رفته و در بين آن‌ها رشته‌هاي دوک شکل مي‌گيرد، کروموزم‌هايي که در مرحله‌ي S از چرخه‌ي سلولي همانندسازي کرده بودند در اين مرحله ضخيم و قابل رويت مي‌شوند.

۲۹)در متافاز کروموزوم‌هاي مضاعف شده در استواي سلول، در محل سانترومر به رشته‌هاي دوک متصل مي‌شوند.

۳۰)در آنافاز کروماتيدهاي خواهري هر کروموزوم در پي شکسته شدن سانترومر به دليل کوتاه شدن رشته‌هاي دوک از هم جدا مي‌شوند.

۳۱)در متافاز دو کروماتيد هر کروموزوم حداکثر فشردگي راپيدا مي‌کنند و اين فشردگي در آنافاز همچنان حفظ مي‌شود.

۳۲) در تلوفاز در هر دو قطب سلول در اطراف کروموزوم‌ها که تک کروماتيدي هستند پوشش هسته تشکيل مي‌شود، کروموزوم‌ها دوباره به رشته‌هاي کروماتين تبديل مي‌شوند و  رشته‌هاي دوک از بين مي‌روند.

۳۳)سيتوکينز در سلول‌هاي فاقد ديواره توسط کمربندي از رشته هاي پروتئيني انجام مي‌شود.

۳۴)در سيتوکينز سلول‌هاي داراي ديواره، وزيکول‌هاي ساخته شده توسط دستگاه گلژي در ميانه‌ي سلول به هم مي‌پيوندند و صفحه‌اي را ايجاد مي‌کنند. اين ساختار در اصل ديواره‌ي سلولي جديدي است که توسط غشا احاطه شده است.

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *